Küresel petrol göstergesi olan Brent ham petrolü, tarafların savaşı bitirecek bir mutabakata yakın olduğu iddialarının ardından varil başına 97 dolara kadar geriledi. Günün erken saatlerinde 108 doların üzerinde seyreden fiyatlardaki bu geri çekilme, piyasaların diplomatik çözüme verdiği tepkiyi ortaya koydu.
Haber kuruluşu Axios‘un iki ABD’li yetkili ve konuya yakın kaynaklara dayandırdığı haberine göre, Washington yönetimi savaşı resmen sona erdirecek tek sayfalık bir mutabakat zaptı üzerinde sona yaklaşıldığına inanıyor. Bu gelişme sonrası Londra’nın FTSE 100 ve Alman Dax endeksleri %2’den fazla değer kazanırken, Fransız Cac 40 endeksinde yükseliş %3’ü buldu.
Hürmüz Boğazı ve sevkiyat krizi
28 Şubat’tan bu yana devam eden ABD-İsrail ve İran arasındaki çatışmalar, bölgedeki petrol üretimi ve nakliyesinde büyük aksamalara yol açmıştı. Çatışmanın merkezinde, dünya petrol ve gaz sevkiyatının yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı’nın güvenliği ve İran’ın bu stratejik su yoluna yönelik saldırı tehditleri yer alıyor.
Haftalardır fiilen kapalı olan boğazın kapatılması, küresel doğalgaz fiyatlarının da rekor seviyelere çıkmasına neden olmuştu. Piyasalardaki mevcut iyimserliğe rağmen petrol fiyatları, savaş öncesindeki 70 dolar seviyesinin hâlâ oldukça üzerinde seyretmeye devam ediyor.
Diplomatik süreç ve “Özgürlük Projesi”
ABD Başkanı Donald Trump, Pazar günü Amerikan ordusunun gemilere Hürmüz Boğazı üzerinden rehberlik edeceği “Özgürlük Projesi” operasyonunu duyurmuştu. Bu hamle bölgedeki karşılıklı saldırıları artırsa da Trump, Salı günü yaptığı açıklamada anlaşmanın imzalanabilmesi için operasyona kısa bir süreliğine ara verdiğini belirtti.
Axios’un raporuna göre planlanan mutabakat, bölgedeki savaşı sona erdirmeyi ve Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması için 30 günlük bir müzakere sürecini başlatmayı öngörüyor. Bu süreçte İran’ın nükleer programının sınırlandırılması ve ABD yaptırımlarının kaldırılması gibi kritik başlıkların ele alınması bekleniyor.
Rubio: Hedeflerimize ulaştık
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Salı günü yaptığı açıklamada Washington’ın hedeflerine ulaştığını ve ilk saldırı operasyonlarının sona erdiğini ifade etti. Barış yolunu tercih ettiklerini vurgulayan Rubio, Başkan Trump’ın asıl isteğinin nihai bir anlaşma olduğunu dile getirdi.
İran tarafı ise Rubio’nun sözlerine henüz doğrudan bir yanıt vermedi. Ancak İran Meclis Başkanı Mohammad Ghalibaf, daha önce yaptığı bir konuşmada mevcut durumun ABD için katlanılamaz olduğunu bildiklerini ve İran’ın “henüz yeni başladığını” söyleyerek sert bir duruş sergilemişti. Piyasalar şimdi ABD’nin sunduğu kilit maddelere İran’ın 48 saat içinde vereceği yanıtı bekli yer alıyor.
Editör: 
Yorumlar