İngiltere hükümeti, işkenceye iştirak ettiği gerekçesiyle kendisine dava açan bir Guantanamo Körfezi tutuklusu ile mahkeme dışı anlaşmaya vardı. Mahkumun hukuk ekibine göre, hükümet davacıya “önemli miktarda” bir ödeme yapmayı kabul etti.
The Guardian’ın haberine göre, Abu Zubaydah’ın avukatları, İngiliz istihbarat servislerini müvekkilleri CIA tarafından işkence görürken sorguculara soru iletmekle suçladı. Zubaydah’ın 2002 ve 2006 yılları arasında dünyanın çeşitli yerlerindeki CIA “kara bölgelerinde” tutulduğu sırada bu sorgulamaların gerçekleştiği belirtildi.
İngiliz istihbaratına ‘işkenceye iştirak’ suçlaması
Avukatlar, bu davanın İngiltere için günümüzde de geçerli dersler içerdiğini belirterek, uluslararası hukuku ihlal eden dönemlerde ABD ile iş birliğinin yasal ve ahlaki risklerine dikkat çekti.
2018 yılında yayımlanan iki parlamento raporu, MI5 ve MI6’in, Zubaydah’ın işkence gördüğünü bilmelerine rağmen CIA’e sorular ilettiğini ortaya koymuştu. Bu kanıtlar, İngiltere’nin süreçteki rolüne dair iddiaları güçlendirdi.
Suçlama olmaksızın yıllardır tutuklu
Tam adı Zayn al-Abidin Muhammad Husayn olan Zubaydah, Suudi Arabistan’da büyümüş vatansız bir Filistinli. ABD’nin “terörle savaş” sürecinde işkence gören ilk tutuklulardan biri olan Zubaydah, Tayland, Litvanya, Polonya, Afganistan ve Fas‘taki gizli hapishanelerde tutulduktan sonra Küba’daki Guantanamo üssüne nakledildi.
Şu anda 54 yaşında olan Zubaydah, hakkında herhangi bir suçlama yapılmadan Guantanamo Körfezi‘nde tutulmaya devam ediyor ve “sonsuza dek mahkum” olarak nitelendiriliyor. ABD Senatosu’nun işkence raporlarına göre, Zubaydah bir ayda 83 kez waterboarding (suda boğulma hissi yaratma) işkencesine maruz bırakıldı, tabut büyüklüğünde bir kutuda günlerce tutuldu ve uykusuz bırakıldı.
Sorumluluk kabul edilmedi ancak ödeme yapıldı
Anlaşmanın bir parçası olarak mali uzlaşma tutarı açıklanmadı, ancak hukuk ekibi bu miktarı “önemli bir meblağ” olarak tanımladı. Zubaydah’ın avukatlarına göre İngiltere, ödemeyle birlikte herhangi bir sorumluluk kabul beyanında bulunmadı.
Uluslararası avukatı Helen Duffy, “İngiltere’nin müvekkilimizin işkence görmesindeki rolü nedeniyle ödeme yapması sembolik ve pratik açıdan önemlidir” dedi. Duffy, hükümete Zubaydah’ın serbest bırakılması için aktif rol alma çağrısında bulundu.
İngiltere Yüksek Mahkemesi, Aralık 2023’te aldığı bir kararla Zubaydah’ın İngiliz hükümetine karşı hukuk davası açmasının önünü açmıştı. Mahkeme, hükümetin “işkencenin tutuklu bulunduğu ülkelerin yargı yetkisine girdiği” yönündeki savunmasını reddetmişti.
Editör: 
Yorumlar