Burnham’ın Makerfield zaferi liderlik yarışının önünü açtı

İngiltere’de Manchester Belediye Başkanı Andy Burnham, Makerfield ara seçiminde oyların yüzde 54,8’ini alarak Avam Kamarası’na girmeyi başardı ve Reform UK adayı Robert Kenyon’u açık farkla geride bıraktı. Bu sonuç, iktidardaki İşçi Partisi içindeki liderlik tartışmalarını yeniden gündeme taşıdı. Yaklaşık yüzde 59’luk katılım oranıyla gerçekleşen seçim, parti tabanındaki eğilimlerin de yakından izlendiği bir sınav olarak değerlendiriliyor.

Burnham uzun süredir Başbakan Keir Starmer’ın olası rakipleri arasında gösteriliyordu. Şimdi elde ettiği güçlü zafer, ona yalnızca parlamentoda bir koltuk kazandırmakla kalmıyor, aynı zamanda Reform UK’nin yükselişine karşı partinin en etkili ismi olduğu yönündeki iddiasını da güçlendiriyor.

İşçi Partisi lideri ve Birleşik Krallık Başbakanı Keir Starmer, Makerfield ara seçimlerini kazanan Andy Burnham’ı tebrik ederek seçmenlerin “bölünme ve nefrete karşı umut ve iyimserlik kampanyasını tercih ettiğini” söyledi.

Starmer üzerindeki baskı ise son aylarda giderek arttı. Mayıs ayında yapılan yerel seçimlerde İşçi Partisi beklentilerin altında kalırken, Reform UK önemli kazanımlar elde etti. Bu süreçte partinin yüzlerce milletvekilinden oluşan grubunun yaklaşık dörtte biri, Starmer’ın görevden ayrılması gerektiğini savundu.

Greater Manchester Belediye Başkanlığı görevinden ayrılan Burnham, Makerfield’daki ara seçimde kullanılan oyların yarısından fazlasını alarak rahat bir galibiyet elde etti. Burnham’ın oy oranı, ikinci ve üçüncü sıradaki partiler olan Reform UK ile Restore Britain’ın toplam oyunu geride bıraktı.

Zafer, Burnham’ın Westminster’a dönüşünü sağlarken, İşçi Partisi içinde gelecekte yaşanabilecek bir liderlik mücadelesinin de önünü açtı.

9 binin üzerinde oy farkı

Sayım merkezinde konuşan Burnham, İşçi Partisi’nin ara seçimde 9 bin 231 oy farkla kazandığını belirterek bunun parti için “değişimi gerçekleştirmek adına son bir fırsat” olduğunu söyledi.

Burnham da seçim gecesi yaptığı açıklamada, partisinin değişim taleplerini artık görmezden gelemeyeceğini söyledi.

Reform UK adayı Rob Kenyon oyların yüzde 34,5’ini alırken, Restore Britain adayı Rebecca Shepherd yüzde 6,8’de kaldı. Muhafazakâr Parti adayı Michael Winstanley ise yüzde 2,2 oy aldı. Bu sonuç, Muhafazakârların İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana bir Westminster ara seçimindeki en düşük ikinci oy oranı olarak kayıtlara geçti.

Makerfield’da seçime katılım oranı yüzde 58,7 olarak gerçekleşti. Bu oran, son yaklaşık yedi yılın en yüksek parlamento ara seçimi katılımı oldu.

“Umut duygusunu geri getirmek istiyorum”

Burnham, Makerfield’ın ülkenin ihtiyaç duyduğu değişimle özdeşleşmesini istediğini belirterek şunları söyledi:

“Bu ülkenin ihtiyaç duyduğu değişimi sağlamak, kaybettiğimiz bir şeyi geri getirmek istiyorum: Geleceğe dair umut.”

Makerfield’ın Westminster tarafından ihmal edilen bölgelere daha adil yaklaşımın sembolü olacağını ifade eden Burnham, bölgenin kendisi için yalnızca siyasi bir basamak değil, siyasi yolculuğunun temel noktası olduğunu vurguladı.

İşçi Partisi, eski milletvekili Josh Simons’ın Mayıs ayında Burnham’ın dönüşüne imkan tanımak için görevinden ayrılmasının ardından koltuğunu korumuş oldu.

İşçi Partisi içinde yeni dönem tartışmaları

Kabine üyesi Lisa Nandy, Burnham’ın zaferini “tarih yazılması” olarak nitelendirerek, deneyimli siyasetçinin partiye önemli katkılar sağlayacağını söyledi.

Burnham, milletvekilliği görevini üstlenmek için Greater Manchester Belediye Başkanlığı’ndan ayrılacak. Siyasi gözlemciler, Westminster’a dönüşünün İşçi Partisi içinde bir liderlik yarışını tetikleyebileceğini değerlendiriyor. Ancak böyle bir sürecin ne zaman başlayacağına ilişkin resmi bir takvim bulunmuyor.

Seçim kampanyası boyunca Starmer’ın, Burnham’a hükümette önemli bir görev teklif ettiği ancak Burnham’ın bu öneriyi kabul etmediği belirtildi.

Kamuoyu yoklamaları, Burnham’ın popülaritesinde kampanya sürecinde bir miktar düşüş yaşandığını gösterse de, olası liderlik adayları arasında hâlâ güçlü bir konumda bulunduğuna işaret ediyor.