Lordlar Kamarası’nda yedi asırlık soya bağlı üyelik dönemi sona erdi

Birleşik Krallık Parlamentosu’nun Çarşamba günü resmen tatile girmesiyle (prorogation), Lordlar Kamarası’ndaki son soya dayalı üyeler koltuklarına veda etti. Bu gelişme, soyluluk unvanları sayesinde parlamentoda konuşma ve oy kullanma hakkına sahip olan kişilerin bu yetkilerini tamamen kaybetmesi anlamına geliyor.

ITV News‘un haberine göre, İşçi Partisi’nin seçim vaatleri arasında yer alan “Lordlar Kamarası (Soylu Üyeler) Yasası” bu yılın başlarında yürürlüğe girdi. Yasa, aile bağları ve miras yoluyla parlamentoda yer alma uygulamasını demokratik olmadığı gerekçesiyle sona erdirdi.

92 üyenin yetkileri sıfırlandı

Lordlar Kamarası’nda 1999 yılından bu yana, aristokrat ailelerin erkek varislerinden oluşan 92 soylu üye görev yapabiliyordu. Yeni yasal düzenleme ile bu sayı efektif olarak sıfıra indirildi. Görevden ayrılan üyelerin bir kısmına, oturumlara devam edebilmeleri için “ömür boyu akranlık” (life peer) unvanı verilerek istisnai hak tanındı.

Hükümet yetkilileri, kalıtsal üyelerin varlığını “çağ dışı ve savunulamaz” olarak nitelendirirken, reformun esas olduğunu vurguladı. Lordlar Kamarası Lideri Baroness Smith, meselenin bireylerin katkısıyla ilgili olmadığını, hiç kimsenin sadece miras yoluyla parlamentoda yer almaması gerektiği ilkesine dayandığını belirtti.

Muhalefetten sert eleştiriler

Muhafazakâr Partililer ise bu hamleyi sert sözlerle hedef aldı. Muhalefet kanadından bazı isimler, soylu üyelerin çıkarılmasını “siyasi vandalizm” ve “kişisel bir intikam” olarak tanımladı. Düzenleme, parlamentonun yapısını bozduğu gerekçesiyle gelenekçi çevrelerin tepkisini çekti.

Lordlar Kamarası Başkanı Lord Forsyth, görev süresi dolan üyelere “seçkin hizmetleri” için teşekkür ederek bir veda konuşması yaptı. Parlamento binasındaki geleneksel tören, Kral Charles adına okunan bildiriyle tamamlandı.

Yeni dönem 13 Mayıs’ta başlıyor

Kalıtsal üyelerin ayrılmasıyla birlikte parlamentoda yeni bir sayfa açılıyor. Milletvekilleri ve geri kalan Lordlar, 13 Mayıs tarihinde yapılacak olan “Kral’ın Konuşması” töreni için geri dönecekler.

Bu törende hükümetin gelecek dönemdeki yasama gündemi resmen ilan edilecek. Kalıtsal üyeliğin sona ermesi, parlamentonun üst kanadını daha modern ve liyakate dayalı bir yapıya dönüştürme sürecinin en kritik aşamalarından biri olarak kabul ediliyor.