2025’te ilk toplu işten çıkarma haberini Amazon’dan almıştık. Amazon’un CEO’su Andy Jassy’nin, Amazon’un daha fazla yapay zeka temsilcisi uygulamaya devam etmesiyle ilgili birimlerde daha az çalışana ihtiyaç duyulacağını belirten bir notun ardından gelmesi şok etkisi yaratmıştı.
Geçtiğimiz hafta da benzer haber Oracle’dan geldi. Şirket, yapay zekâ odaklı dönüşüm süreci kapsamında yaklaşık 30 bin çalışanla yollarını ayıracağı bildirdi.
*Ceren Işık | Kariyer Koçu | C-Grow HR Kurucusu
Peki, bu şirketler için büyük bir krize mi yol açtı dersiniz?
Tam aksine…
Son yıllardaki tabloya baktığımızda bambaşka bir hikâye görüyoruz.
Amazon 2022–2023 dalgasında toplamda ~27 bin çalışanı işten çıkardı. İşten çıkarma duyurularından sonra hisse, 2023 boyunca yüzde 70’e yakın yükseldi.
Image generated by AI – BYTV
CEO Mark Zuckerberg 2023 yılını “Year of Efficiency” yani verimlilik yılı olarak adlandırdı. Meta’da toplam ~21 bin kişi işten çıkarıldı. 2023’te hisse yüzde 190+ arttı.
Google da boş durmadı “Yapay Zeka yatırımlarına odaklanma” adı altında ~12 bin kişiyi işten çıkardı. Hisse 2023’te yüzde 50+ yükseldi.
Oracle geçtiğimiz hafta yaptığı açıklama ile 30 bin kişiyi işten çıkaracağını duyurdu. Piyasalar bu hamleyi verimlilik ve maliyet kontrolü sinyali olarak gördü; şirket hisseleri aynı gün yüzde 6 yükseldi.
İşten Çıkarmalar Devam Edecek mi?
Amazon’un ilk hamlesi ilk etapta bir kriz refleksi olarak algılansa da durumun krizden çok mevcut krizi çözmenin bir yolu olduğu anlaşıldı. Çünkü enflasyon, azalan talep, pandemi sonrası şişen organizasyonlar, başa çıkılamayan kariyer yolları derken şirketler yeniden yapılanmaya ve optimize olmaya karar verdiler.
Image generated by AI – BYTV
Herkes bu tablonun uzun vadede işveren markası süreçlerine zarar vereceğini düşünürken, piyasa bu gelişmeleri okurken ters köşe yaptı ve hisseler işten çıkarmalardan sonra tavan yaptı.
Çalışan Sayısı Azalıyor → Hisse Değeri Artıyor
Çünkü piyasa artık işten çıkarmaları bir kriz değil, bir “maliyet disiplini” ve “verimlilik hamlesi” olarak fiyatlıyor. Daha az çalışan, daha düşük maliyet ve daha yüksek kârlılık beklentisi yatırımcı açısından güçlü bir sinyal haline gelmiş durumda. Ve bu yeni denklemin merkezinde artık yapay zekâ var.
Kartların yeniden dağıtıldığı organizasyonel yapılanmalarda şirket temsilcileri de geleceği açıkça belli ediyor, aslında. Yeni yönetim algısı: daha az kişi ve hibrit modelle daha fazla iş yapılabilir.
Image generated by AI – BYTV
Dolayısıyla evet! İşten çıkarmalar devam edecek.
Ancak burada gözden kaçırılmaması gereken kritik bir nokta var.
Piyasa verimliliği fiyatlıyor, ama organizasyonların içindeki duyguyu fiyatlamıyor. Bir sabah mail ile işsiz kalan çalışanın yaşadığı güven kaybını, “kariyerim bu şirkette büyür” inancının çöküşünü ya da organizasyon içindeki görünmeyen kırılmaları bilanço kalemlerine yansıtmıyor.
Teknoloji büyüyor olabilir. Verimlilik artıyor olabilir. Hisseler yükseliyor olabilir.
Ama anlam hâlâ insan tarafından üretiliyor.
Ve o anlam kaybolduğunda, finansal başarı tek başına ne kadar sürdürülebilir olur, asıl soru belki de burada başlıyor.
*Ceren Işık | Kariyer Koçu | C-Grow HR Kurucusu yazdı.
By 
Comments