Birleşik Krallık’ta kiracıların haklarını güçlendiren Renters’ Rights Bill (Kiracı Hakları Tasarısı) Kraliyet Onayı alarak yasalaştı. Renters’ Rights Act adıyla yürürlüğe girecek olan yasa, özel sektörde kirada oturan yaklaşık 11 milyon kişinin ev sahibi karşısında daha fazla koruma altında olmasını sağlayacak.
Yeni düzenleme neleri değiştiriyor?
The Telegraph’ın aktardığına göre, yasa; “no fault eviction” olarak bilinen gerekçesiz tahliyelerin sona erdirilmesini, kira artışlarının sınırlandırılmasını, evlerin asgari kalite ve güvenlik standartlarına uygun olmasını ve kiracıların evcil hayvan taleplerinin dikkate alınmasını zorunlu kılıyor.
Kiracılar için daha uzun tahliye bildirim süreleri, yıllık kira artışı sınırlaması ve sabit vadeli kiralamaların kaldırılması gibi birçok değişiklik içeren yasa, İngiltere İşçi Partisi’nin kira piyasasını dönüştürme vaatlerinden biriydi.
Temel değişiklikler neler?
Yeni yasayla birlikte kiracı ve ev sahiplerini etkileyen temel düzenlemeler şu şekilde sıralanıyor:
- Section 21 tahliyeleri kalkıyor: Ev sahipleri, kiracıyı çıkarmak için artık yalnızca yasal gerekçelere (örneğin kira borcu, mülkü satma niyeti) dayanabilecek.
- Sabit vadeli kiralama sona eriyor: Yeni ve mevcut sözleşmeler, süresiz (rolling) kira anlaşmalarına dönüşecek.
- Kira artışı yılda bir kezle sınırlandırıldı: Yalnızca piyasa koşullarına uygun artış yapılabilecek ve artışlar geriye dönük uygulanamayacak.
- Tahliye süreleri uzatıldı: Ev sahipleri, mülke geri dönmek ya da satmak istediklerinde 4 ay önceden bildirim yapmak zorunda olacak.
- Kiracılar için 12 aylık koruma süresi: Kiralamanın ilk yılında ev sahibi, satma ya da geri taşınma gerekçesiyle tahliye talebinde bulunamayacak.
- Kira ödeme düzeni değişti: Ev sahiplerinin, ilanda belirtilen fiyattan daha fazla kira talep etmesi yasaklandı. Ayrıca peşin ödenebilecek maksimum tutar bir aylık kira ile sınırlandı.
Standartlar ve denetim
Sosyal konutlar için geçerli olan Decent Homes Standard ve Awaab’s Law, artık özel kiralık mülkler için de geçerli olacak. Tüm evlerin güvenli, sağlıklı ve yaşanabilir olması zorunlu hale gelirken, ev sahipleri yeni kurulacak dijital bir veri tabanına kayıt olmak zorunda olacak.
Ayrıca, kiracı şikayetlerini değerlendirecek bağımsız ve bağlayıcı karar yetkisine sahip bir ombudsman kurumu da hayata geçirilecek.
Kiracılara yönelik ayrımcılıkla mücadele
Yeni düzenlemeler, çocuklu aileler ya da devlet yardımı alan kiracıların maruz kaldığı ayrımcılıkları da ortadan kaldırmayı amaçlıyor. Kiracıların evcil hayvan talepleri reddedilemeyecek, ancak ev sahibi, oluşabilecek zararlara karşı sigorta talep edebilecek.
Ev sahipleri ne diyor?
Ev sahiplerini temsil eden Ulusal Konut Sahipleri Derneği (NRLA), yasanın bazı bölümlerinin sektörden çıkışları hızlandırabileceği uyarısında bulundu. Pegasus Insight tarafından yapılan bir araştırmaya göre, ev sahiplerinin %37’si önümüzdeki 12 ay içinde en az bir mülk satmayı planlıyor.
Yasada öngörülen tahliye süreçlerinin uzaması da tartışma konusu. Mevcut durumda tahliye işlemleri ortalama yedi ay sürüyor. Bu sürenin daha da uzaması, hem ciddi kira borçlarıyla uğraşan ev sahipleri hem de apartman sakinleri için sorun yaratabilir.
Özellikle öğrenci evleri kiralayan ev sahipleri açısından sabit vadeli sözleşmelerin kaldırılması, akademik takvime uygun kiralama yapmayı zorlaştırabilir.
Yasa ne zaman yürürlüğe girecek?
Renters’ Rights Act yasalaştı, ancak yürürlük tarihi henüz açıklanmadı. Hükümet, yeni düzenlemelerin hem mevcut hem de yeni kiralama sözleşmeleri için aynı anda devreye girmesini planlıyor. Böylece çift başlı bir sistemin önüne geçilmesi hedefleniyor.
Uygulama takvimi ve detayların önümüzdeki haftalarda hükümet tarafından duyurulması bekleniyor.
By 
Comments