İngiltere’deki Seçimde Alınan Oy ile Kazanılan Sandalye Arasında Büyük Fark

İşçi Partisi, 2024 genel seçimlerini ezici bir çoğunlukla kazandı. Parti, henüz resmi olarak açıklanmayan bir sonuçla 411 sandalye kazandı.

BBC Verify, 2024 genel seçimlerinde kazanan partinin aldığı toplam oy oranı ile kazandığı Parlamento sandalyesi oranı arasındaki farkın kayıtlara geçen en büyük fark olduğunu ortaya koydu.

Muhafazakarlar için tarih boyunca en kötü sonuç oldu, partinin sadece 121 sandalye kazanacağı tahmin ediliyor. Liberal Demokratlar, 1923’ten bu yana en yüksek sayıya ulaşarak 71 sandalye kazandı.

İskoçya’daki SNP’nin 9 sandalyeyle yoluna devam edeceği tahmin ediliyor. Reform UK 5, Plaid Cymru ve Yeşil Parti ise dörder sandalye kazandı.

Kuzey İrlanda’daki diğer partiler ve bağımsız adaylar 24 sandalye kazandı.

Ulusal oy payı ile kazanılan sandalye sayısı arasında kaydedilen en büyük fark ortaya çıktı.

Kim % kaç oy aldı?

İşçi Partisi, oy oranını 2 puan artırarak %34’e çıkardı, ancak sadece % 2’lik farkla 200’den fazla sandalye kazandı.

Muhafazakarların oy oranı 20 puan düşerek %26’e geriledi ve parti 252 sandalye kaybetti.

Oy oranı ile milletvekilleri arasındaki büyük fark Reform ve Yeşiller’i vurdu

Reform, oy oranıyla üçüncü sırada %14 ile yer aldı, ancak oyları sandalyelere dönüştürmekte zorlandı. Parti, Clacton’da parti lideri Nigel Farage dahil olmak üzere sadece beş milletvekili çıkardı.

Buna karşılık, Liberal Demokratların %12 oy oranı 71 sandalyeye dönüştü.

Yeşiller, genel seçimlerdeki en iyi performanslarını göstererek dört sandalye ve yüzde yedi oy oranı kazandı.

Reform UK’den Richard Tice Cuma günü BBC Radio 4’ün Today programında partisinin milyonlarca oy almasına rağmen Parlamento’da sadece beş sandalye kazanmasının “adaletsizlik” olduğundan yakındı.

Tice şunları söyledi: “Bu açıkça düzgün işleyen bir demokratik sistem değildir – bu kusurlu bir sistemdir. Değişim talepleri gittikçe artacaktır.”

Yeşil Parti’nin eş lideri Adrian Ramsay “her oyun eşit sayılmasını” sağlamak için “daha adil bir sistem” görmek istediğini söyledi.

Seçim Reformu Derneği ise bu sistemin “İngiliz seçim tarihindeki en orantısız sistem” olduğunu iddia etti.

Reform’un aldığı yaklaşık dört milyon oy, seçimde kullanılan toplam oyların %14’üne tekabül etse de Avam Kamarası’ndaki sandalyelerin yalnızca %1’ine denk geliyor.

Buna karşılık İşçi Partisi toplam oyların %34’ünü, ancak 650 sandalyenin yaklaşık %64’ünü kazandı.

Yeşil Parti de toplam oyların %7’sini almasına karşın Reform gibi toplam sandalyelerin yaklaşık %1’ini ya da dört milletvekili çıkararak oy oranını sandalye oranından oldukça yüksek bir seviyeye çıkardı.

Öte yandan, daha önceki seçimlerde oy oranı sandalye oranından daha yüksek olan Liberal Demokratlar, bu kez oy oranlarının aşağı yukarı eşit olduğunu gördüler.

Sir Ed Davey’in partisi kullanılan toplam oyların %12’sini ve Parlamentodaki sandalyelerin %11’ini kazandı.

 182 sandalye maviden kırmızıya döndü

Keir Starmer’ın partisinin aldığı tüm yeni sandalyeler, son genel seçimde SNP veya Muhafazakarlar tarafından kazanılan bölgelerden geldi. Toplamda 182 sandalye mavi renkten kırmızıya geçti.

Reform’un kazançlarının tamamı, 2019’da Muhafazakar Parti tarafından kazanılan sandalyelerden geldi. İşçi Partisi, eski parti lideri Jeremy Corbyn’in Islington North’ta bağımsız adaylar arasında yer aldığı beş sandalye kaybetti.

İşçi Partisi ayrıca Leicester East’te Muhafazakarlara ve Bristol Central’da Yeşillere birer sandalye kaybetti.

Seçim bölgelerine göre oy oranı

Muhafazakarların oy oranı, Avrupa Birliği’nden ayrılmak için yüksek oy oranı olan bölgelerde özellikle oy oranı düştü ve %60’tan fazla AB’den ayrılma yönünde oyu kullanılan seçim bölgelerinde 27 puan azaldı.

Müslüman toplulukların yoğun olduğu seçim bölgelerinde İşçi Partisi’nin desteği yaklaşık 23 puan düşerek %39’a geriledi.

İskoçya

İskoçya, İşçi Partisi’nin oy oranının keskin bir şekilde arttığı tek bölge oldu. Parti, SNP’den 36 sandalye alırken oy oranı 17 puan arttı.

SNP’nin oy oranı 15 puan düştü. Ayrıca üç sandalyeyi Liberal Demokratlara kaptırdı.

İskoç Muhafazakarların lideri Douglas Ross, Aberdeenshire North ve Moray East’teki sandalyesini kaybetti.

Galler

Muhafazakarlar Galler’de 12 sandalye kaybetti ve artık Galler’de milletvekilleri yok.

İşçi Partisi dokuz sandalye kazandı ve toplamda 27 sandalye elde etti, ancak oy oranı dört puan düştü.

Plaid Cymru iki sandalye kazandı ve parti dört sandalyeye sahip oldu, Liberal Demokratlar bir sandalye kazandı.

Kuzey İrlanda

Sinn Féin, Kuzey İrlanda’nın Westminster’daki en büyük partisi haline geldi ve 2019’da kazandığı yedi sandalyenin tamamını kazandı, Demokratik Birlik Partisi ise son genel seçimde elinde bulundurduğu sekiz sandalyeden üçünü kaybetti.

Bölgesel değişim

İngiltere’nin geniş bölgelerinde sandalye ve oy oranı değişimine bakıldığında, Muhafazakarlar Londra hariç güneyde 100’den fazla sandalye kaybetti ve oy oranı yaklaşık 24 puan düştü.

İşçi Partisi, Orta, Kuzey ve Güney’de sandalye kazandı ve Londra’daki güçlü sandalye sayısını yedi sandalye daha artırdı.

Liberal Demokratlar, güneyde sandalyelerini 40’tan fazla artırarak en yüksek bölgesel sayıya ulaştı.

İşçi Partisi ve Liberal Demokratların oy oranları Londra’da biraz düştü, ancak Kuzey ve Orta bölgelerde neredeyse değişmedi. İki partinin oy oranı güneyde biraz arttı.

Reform oy oranı bu geniş bölgelerin hepsinde yükseldi.

Katılım %60 ile 1885’ten bu yana ikinci en düşük seviyede

BBC’de yer alan habere göre Birleşik Krallık genelinde katılım %60 ile 1885’ten bu yana ikinci en düşük seviyede. Sadece 2001’de daha düşük bir katılım (%59) oldu.

Katılımın en düşük olduğu bölge Galler’di, seçmenlerin sadece %56’sı oy kullandı. Kuzey İrlanda’da katılım %57, İskoçya’da %59 ve İngiltere’de %60 oldu.

Herhangi bir seçim bölgesinde en düşük katılım %40 ile Manchester Rusholme’daydı ve Afzal Khan İşçi Partisi için koltuğunu korudu. Katılımın en düşük olduğu beş bölge arasında Leeds South, Hull East, Blaenau Gwent & Rhymney ve Tipton & Wednesbury de yer aldı.