İngiltere’de Yüksek Mahkeme, hükümetin sığınmacıları Ruanda’ya gönderme planının yasalara aykırı olduğuna hükmetti.

İngiltere’de Yüksek Mahkeme, hükümetin sığınmacıları Ruanda’ya gönderme planının yasalara aykırı olduğuna hükmetti. Bu karar, daha önce Aralık 2022’de planın hukuka uygun olduğu yönünde alınan bir kararın ve Haziran 2023’te Temyiz Mahkemesi tarafından bu kararın iptal edilmesinin ardından geldi. İngiliz hükümeti, Temyiz Mahkemesi’nin kararına karşı Yüksek Mahkeme’ye başvurarak bu konudaki yetkiyi sorgulamıştı. Yüksek Mahkeme, bugünkü kararında Temyiz Mahkemesi’nin ret gerekçelerinin geçerli olduğunu ve kararını kabul ettiğini duyurdu.

İngiltere Başbakanı Rishi Sunak, Manş Denizi üzerinden botlarla ülkeye yasa dışı giriş yapan sığınmacı sayısını azaltmayı amaçlıyordu. Sunak’ın planı, sığınma başvurusu yapanların Ruanda’ya gönderilmesini ve başvurularının bu ülkede değerlendirilmesini öngörüyordu. Bu plan, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin “Davalar sonlanana kadar kimse gönderilmemeli” şeklindeki geçici kararıyla durdurulmuştu.

Yüksek Mahkeme Başkanı Lord Reed, kararını açıklarken, Ruanda’nın İsrail ile 2013-2018 arasında yürüttüğü benzer bir anlaşmada, sığınmacıların güvenliği konusunda verdiği vaatlerin bir kısmını yerine getirmediğini ve bazı sığınmacıların gizlice başka ülkelere götürüldüğünü belirtti. Ayrıca, İngiliz kolluk kuvvetlerinin defalarca İngiltere’deki Ruandalıları, Ruanda hükümetinin öldürme planları hakkında uyardığını ekledi. Birleşmiş Milletler de, Ruanda’daki sığınma sisteminin adil olmadığını ve sığınmacıların ülkelerine geri gönderilme riski olduğunu açıklamıştı.

Öte yandan, Yüksek Mahkeme, İngiltere hükümetinin başka bir ülke ile benzer anlaşma yapmasını yasaklamadı. Başbakan Sunak, kararın açıklanmasının ardından, Avam Kamarası’ndaki haftalık soru-cevap oturumunda Ruanda ile yeni bir anlaşmaya varacaklarını ve gerekirse yasalarda değişiklik yapacaklarını söyledi. Ruanda hükümeti ise “güvenli olmayan bir ülke” olarak nitelendirilmelerine karşı çıktıklarını duyurdu.

Sunak, akşam saatlerinde düzenlediği basın toplantısında mahkemenin kararına saygı duyduğunu, ancak Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin engellemelerine izin vermeyeceğini ve gerekirse İngiltere’nin yasalarını değiştirerek bu engelleri aşacağını vurguladı.